22 февраль - Бөтендөнья талпан вируслы энцефалитына каршы көрәш көне
Ел саен 22 февральдә Бөтендөнья энцефалитка каршы көрәш көне билгеләп үтелә, ул 2013 елда Бөтендөнья энцефалит җәмгыяте тарафыннан әлеге авыруга игътибар җәлеп итү һәм профилактик чаралар кирәклеге өчен гамәлгә куелган. Вируслы талпан энцефалитының ареалы Россия, Европа, Үзәк һәм Төньяк-Көнчыгыш Азия илләре территориясенең шактый өлешен били һәм акрынлап төньяк һәм көнбатыш юнәлешләрдә киңәя бара. Россиядә КВЭ буенча Үзәк, Төньяк-Көнбатыш, Урал, Ерак Көнчыгыш, Себер һәм Идел буе федераль округларында 49 төбәк эндемик. Талпан вирус энцефалиты-үзәк нерв системасы зарарланган кискен йогышлы вируслы авыру. Авыруның авыр баруы инвалидлыкка һәм үлемгә китерергә мөмкин. Үлем очракларының төп сәбәпләре булып вакцинация булмау һәм соңрак медицина ярдәме сорап мөрәҗәгать итү тора. Авыр вируслы авыруларны - талпан энцефалитын һәм талпан иксод боррелиозын таратучы талпаннар. Россия Федерациясендә талпан вируслы энцефалитын таратучылар арасында ixodes persulcatus таеж талпаннары һәм ixodes ricinus урман талпаннары аеруча әһәмиятле. Талпаннарның активлык сезоны гадәттә яз көне башлана, температура +5°C һәм аннан да югарырак күтәрелгәч, җәй ахырына яки көз башына кадәр дәвам итә. Кайбер төбәкләрдә талпаннарның активлыгы ел дәвамында дәвам итәргә мөмкин, әгәр һава торышы аларга исән калырга мөмкинлек бирә икән. Аеруча актив талпаннар уртача һәм дымлы климат шартларында, урманнарда, кырларда, паркларда һәм бакчаларда булырга мөмкин. Бу авыруларны ничек йоктырырга мөмкин? талпан чакканга; талпан изгәндә; инфекцияле терлекләрдән яңа пешкән сөт (кәҗә яки сыер сөте) ашаганда. Вакцинация талпан энцефалитыннан иң нәтиҗәле саклану чарасы булып тора. Талпан вируслы энцефалитыннан прививкалар 2 схема буенча - төп яки ашыгыч схема буенча ясала. Вакцинациянең ике схемасы бар: Төп схема: 1 прививка: 0 көн.
2 прививка: 1-7 айдан соң (гадәттә 1-3 айдан соң).
3 прививка (беренче ревакцинация): 2 нчедән соң 9-12 ай узгач.
Өч прививка-вакцинациянең тәмамланган курсы. Ашыгыч схема:
1 һәм 2 прививка арасындагы интервал кыскара (2 атнадан 1 айга кадәр). вакцинага карап):
1 прививка: 0 көн. 2 прививка:
14 көннән (кайбер вакциналар өчен — 1 айдан).
3 прививка (беренче ревакцинация):
2 нчедән соң 9-12 ай узгач.
Ревакцинация беренчел вакцинация курсы тәмамланганнан соң һәр өч ел саен үткәрелә. Талпанга каршы бөтен прививка курсын тәмамларга энцефалит эндемик территориягә китәргә 2 атна кала кирәк. Специфик булмаган профилактика талпаннарга каршы чаралардан, шул исәптән акарицид эшкәртүләрдән һәм индивидуаль сакланудан - репеллент иинсектоакарицид чаралар кулланудан, саклагыч киемнән тора. Энцефалитны профилактикалауга системалы якын килү халыкны әлеге авырудан яклау дәрәҗәсен арттырырга мөмкинлек бирә.
Мәгълүмат сайт материаллары буенча әзерләнгән: https://www.rospotrebnadzor.ru/