ЯҢАЛЫКЛАР
Беркемгә дә сер түгел, газ - ягулыкның иң экологик чиста төре. Әмма, кызганычка каршы, үз йортларында һәм фатирларында табигый газны кулланган күп кенә кешеләр газдан файдалану кагыйдәләрен һичшиксез белергә һәм төгәл үтәргә кирәклеген оныталар. Шул уңайдан бүген алтынчы сыйныф укучылары янына газ хезмәте вәкилләре килде.
Россия Федерациясе Конституциясе көне балалар бакчасында🔸12 декабрьдә дәүләт бәйрәмнәренең иң мөһиме — Россия Федерациясе Конституциясе көне билгеләп үтелә. Бу бәйрәм көнендә безнең балалар бакчасында тәрбияләнүчеләр Конституциянең нәрсә икәнен, бу илнең гражданнарының барлык хокуклары һәм бурычлары тасвирланган иң төп законы икәнлеген белделәр. Аны илнең барлык Президенты да, өлкәннәр дә, балалар да үтәргә тиеш. Ә без барыбыз да дөньядагы иң зур, иң көчле һәм кыю Россия илебез гражданнары.
Бүген бишенче чакырылыш муниципаль район Советының чираттагы утырышы булды. Утырышны муниципаль район Советы Рәисе Фәрит Мөнәвир улы Хөснуллин алып барды. Депутатлар 2026 елга һәм 2027-2028 елларның план чорына Сарман муниципаль районы бюджеты проекты турындагы мәсьәләләрне икенче укылышта карадылар; үз вәкаләтләрен даими нигездә башкаручы сайланулы вазыйфаи затларның, муниципаль хезмәткәрләрнең һәм җирле үзидарә органнары хезмәткәрләренең хезмәтенә түләүгә кагылышлы район Советының элек кабул ителгән карарларына үзгәрешләр кертү турындагы мәсьәләләрне карадылар. Көн тәртибендәге мәсьәләләр буенча район Советының бюджет-финанс, җирле салымнар һәм җыемнар буенча Даими комиссиясе рәисе Илгизәр Габделкайм улы Габделгазизов чыгыш ясады. Депутатлар көн тәртибендәге мәсьәләләр буенча карарлар кабул итте.
Россия Федерациясе Конституциясе көне – ел саен 12 декабрьдә билгеләп үтелә торган истәлекле даталарның берсе. Бу истәлекле датаны билгеләү кысаларында МБОУ «Җәлил урта гомуми белем мәктәбе №1»нда балалар иҗтимагый берләшмәләре белән тәрбия һәм үзара эшләшү буенча директор киңәшчесе Габдерәхманова Э.Ш. бишенче сыйныф укучылары өчен «Конституция турында без нәрсә беләбез?» дигән кызыклы интеллектуаль уен оештырды.
12 декабрьдә без Россия Федерациясе Конституциясе көнен билгеләп үтәбез. "Бу дәүләтнең төп законы, югары юридик статуска ия һәм гражданнарның төп яшәү шартларын тәэмин итә торган турыдан-туры гамәл акты. Анда дәүләт һәм хокукның көче һәм потенциалы, аларның кыйммәтләр нигезләре гәүдәләндерелгән", - дип билгеләде Россия Президенты Владимир Владимирович Путин. Илдә тынычлык һәм тәртип безнең һәрберебезгә бәйле. Милләтенә һәм диненә, яшәү урынына һәм биләгән вазифасына, җенесенә, яшенә һәм башка аерымлыкларына карамастан, безнең бурычыбыз – Төп Законны хөрмәт итү һәм үтәү, гомумкешелек кыйммәтләренә иярү. Бу-Ватаныбызның чәчәк атуына ирешүнең, анда яшәүчеләрнең тормыш дәрәҗәсен күтәрүнең төп шарты. Без Татарстан Республикасы аерылгысыз өлеше булган бөек илебез язмышына катнашыбызны аерым җаваплылык хисе белән аңларга тиеш. Район халкын чын күңелдән Россия Конституциясе көне белән котлыйм. Сәламәтлек, бәхет һәм иминлек, тынычлык һәм чәчәк ату, игелекле эшләрдә һәм башлангычларда уңышлар телим.
Россия Герое, Татарстан Республикасы Хезмәт һәм социаль яклау министры урынбасары Рәсим Рәшид улы Баксиков Сарман районында булды. Сәфәр барышында аны Сарман муниципаль районы Башлыгы Фәрит Мөнәвир улы Хөснуллин озата йөрде. Бөек Ватан сугышы һәм туган якны өйрәнү музеенда Район Башлыгы һәм министр урынбасары районның актив яшьләре белән очрашты, анда Рәсим Рәшид улы үзенең тормыш тәҗрибәсе белән уртаклашты һәм патриотик тәрбиянең мөһимлеге турында сөйләде. Шулай ук балаларны кызыксындырган сорауларга җавап бирде. Россия Герое белән очрашу яшьләр өчен батырлык һәм патриотизм дәресе булды. Музейда булганнан соң Рәсим Рәшит улы халыкны эш белән тәэмин итү үзәгенең Сарман районы буенча бүлеге эше белән танышты, капиталь ремонттан соң яңартылган бинаны бәяләде, анда эшсез гражданнарны кабул итү өчен уңайлы шартлар тудырылган.
Болытлы.
Кар, урыны белән юеш кар.
Кайбер районнарда буран, бозлавык.
Җил көньяктан, көньяк-көнбатыштан 6-11 метр тизлектә, урыны белән 15-17 метр тизлектә.
Төнлә һаваның минималь температурасы -3..-7˚.
Көндез максималь температура -1..-4˚.
Юлларда бозлавык, урыны белән көчле.
2. Узган тәүлектә метеорологик хәл Узган тәүлектә уңайсыз метеорологик күренешләр: секундына 15-17 метр тизлектәге җил, буран булуы фаразланды. Фараз акланды. Узган тәүлектә республикада уртача салкын һава торышы күзәтелде, көндез көнбатыш районнарда, төнлә күпчелек территориядә вакыт-вакыт кар явып торды. Кайбер районнарда секундына 15-16 м га кадәр көчле җил һәм буран күзәтелде. Кичә көндез иң югары температура һәм бүген төнлә иң түбән температура -4 тәшкил итте..-8, төнлә Ерак Көнчыгышта -11 кадәр.
3. Гадәттән тыш хәлләр (һәлакәтләр)фаразының аклануы Үткән тәүлектә гадәттән тыш хәлләр/һәлакәтләр фаразының акланган өлеше 100% тәшкил итте.
4. Гидрологик хәл Куйбышев сусаклагычында Югары Ослан торак пункты янында су биеклеге 52,39 М (-7 см), куркыныч тәнкыйди дәрәҗә 54,24 м, су җыю өчен тәнкыйди түбән дәрәҗә 45,5 М. Түбән Кама сусаклагычында Яр Чаллы шәһәре янында су дәрәҗәсе 63,30 м (-18 см), куркыныч тәнкыйди дәрәҗә 65,9 м, су җыю өчен тәнкыйди түбән дәрәҗә 61,7 М. Түбән Кама ГЭСының түбәнге бьефында су биеклеге 52,89 м (-15 см), куркыныч критик дәрәҗә билгесе 58 м.
5. Бозлы хәл Сарман муниципаль районының елгаларында һәм сусаклагычларында боз ясалу процессы дәвам итә.
6. Геомагнит хәл «Центр Фобос» компаниясенең рәсми сайты «Gismeteo» мәгълүмат порталы мәгълүматлары буенча 2025 елның 12 декабренә зур булмаган геомагнит ачу фаразлана.
7. Гадәттән тыш хәл (хәлләр)килеп чыгу фаразы
7.1. Гадәттән тыш хәлләрнең (вакыйгаларның)техноген чыганаклары Техноген янгыннар (шул исәптән көнкүреш газы шартлаулары), кешеләрнең угар газы белән агулануы, шулай ук ТКХ объектларындагы аварияләр (гадәттән тыш хәлләр чыганагы – электр приборларыннан файдаланганда янгын куркынычсызлыгын бозу, җиһазларның тузуы, җитештерү-технологик нормаларны һәм кагыйдәләрне бозу Һәм үтәмәү) белән бәйле гадәттән тыш хәлләр (хәлләр) килеп чыгу ихтималы саклана.газ җиһазларын эксплуатацияләү, янгын куркынычсызлыгы кагыйдәләрен үтәмәү).
7.2. Гадәттән тыш хәлләрнең (вакыйгаларның)табигый чыганаклары Электр белән тәэмин итү системаларында электр линияләре һәм элемтә линияләре зарарлану (өзелү), зәгыйфь ныгытылган, киң форматлы конструкцияләр ишелү, иске агачлар һәм манара краннары егылу белән бәйле гадәттән тыш хәлләр (һәлакәтләр) килеп чыгу ихтималы арта (гадәттән тыш хәлләр чыганагы – 15-17 м/с тизлектәге җил, бозлавык). Авиация һәлакәтләре һәм аэропортлар һәм вертолет мәйданчыклары эшендә бозылу белән бәйле гадәттән тыш хәлләр (һәлакәтләр) килеп чыгу ихтималы арта (гадәттән тыш хәлләр чыганагы – 15-17 м/с кадәр тизлектәге җил, бозлавык, буран, көчле бозлавык). Автотранспорт хәрәкәте кыенлашу, юллар ябылу һәм автомобиль юлларында юл – транспорт һәлакәтләре саны арту белән бәйле гадәттән тыш хәлләр (һәлакәтләр) килеп чыгу ихтималы арта (гадәттән тыш хәлләр чыганагы-буран, көчле бозлавык, юл хәрәкәте кагыйдәләрен үтәмәү). Кешеләрнең сулыклардагы боз астына төшеп китүе белән бәйле гадәттән тыш хәлләр (һәлакәтләр) барлыкка килү ихтималы арта (гадәттән тыш хәлләр чыганагы – ныгымаган бозга чыгу).
8. Җирле үзидарә органнарына, оешмалар, учреждениеләр җитәкчеләренә тәкъдим ителә торган превентив чаралар (уңайсыз метеорологик күренешләргә бәйле рәвештә): уңайсыз метеорологик күренеш аркасында килеп чыккан гадәттән тыш хәлләр килеп чыгу куркынычын киметү буенча превентив чаралар үткәрүне оештырырга.; фаразлана торган метеорологик күренешләр, гадәттән тыш хәлләр килеп чыгу куркынычы һәм гамәлләр тәртибе турында халыкка үз вакытында хәбәр итүне һәм хәбәр итүне тикшереп торуны тәэмин итәргә; халыкка вакытында хәбәр итүгә һәм мәгълүмат бирүгә, шулай ук ММЧ белән эшләүгә аерым игътибар бирергә; халыкка үзәкләштерелгән хәбәр итүнең муниципаль автоматлаштырылган системаларының әзерлеген тикшерергә; «2025-2026 еллар кышкы чорында су объектларында Татарстан Республикасы халкының иминлеген тәэмин итү чаралары турында»Татарстан Республикасы Гадәттән тыш хәлләр министрлыгы һәм ОПБНЫҢ 10.09.2025 ел, № 11-25р күрсәтмәсе нигезендә чаралар башкаруны оештырырга; вакытлыча урнаштыру, җылыту һәм туклану пунктларының әзерлеген тикшерергә; торак фондына хезмәт күрсәтүче оешмалар белән берлектә табигый газ кулланучылар (абонентлар) белән көнкүрештә газдан файдалану һәм алар тарафыннан газ җиһазын төзек хәлдә тоту буенча аңлату эшләре башкарырга, газ җиһазын имин эксплуатацияләүне тәэмин итү чараларын үткәрергә; балалар күп була торган учреждениеләр җитәкчеләренә, экскурсия һәм туристлык маршрутларын оештыручыларга, гадәттән тыш хәлләр килеп чыгу куркынычын киметү буенча кирәкле превентив чаралар үткәреп, фараз мәгълүматын җиткерүне оештырырга; оешкан балалар төркемнәренең автомобиль, автобус (мәктәп) транспортында йөрүен тикшереп торуны тәэмин итәргә; "Челтәр компаниясе" АҖ филиалына объектларны авария хәлендәге өзүләр килеп чыкканда ведомство дежур диспетчерлык хезмәте һәм Россия гадәттән тыш хәлләр министрлыгының Татарстан Республикасы буенча Баш идарәсе ОДС арасында үзара хезмәттәшлекне тәэмин итәргә һәм торак пунктларда һәм объектларда авария хәлендәге өзеклекләр килеп чыкканда авария-торгызу бригадаларының кичекмәстән җавап бирүен тәэмин итәргә; Районның ТКХ оешмаларына һәм хезмәтләренә резерв туклану чыганакларының һәм аларны мөмкин булган урынга илтеп җиткерү чараларының әзерлеген тикшереп торырга, метеорология күренешләре комплексы шартларында тереклек тәэмин итү системаларының тотрыклы эшләвен тәэмин итәргә, авария-торгызу һәм ремонт хезмәтләренең алардан килгән зыяннарны бетерүгә әзерлеген тәэмин итәргә; Татарстан Республикасы буенча ЭЭМ Дәүләт автоинспекциясе идарәсенең территориаль бүлегенә юллар буйлап автотранспорт хәрәкәте мониторингын тәэмин итәргә; Районның юл хезмәтләренә автомобиль юлларында транспортның өзлексез хәрәкәтен тәэмин итәргә, балаларның оешкан төркемнәренең автомобиль транспортында хәрәкәтен тикшереп торуга аерым игътибар бирергә; Район мәгариф һәм фән бүлегенә, Яшьләр эшләре һәм спорт бүлегенә республика юлларында балалар төркемнәрен оешкан төстә йөртүче автобуслар хәрәкәте мониторингын һәм аларның билгеләнгән урыннарына кайтуын тикшереп торуны тәэмин итәргә, шулай ук " Глонасс»системасының төзек булмаган кабул итү җайланмалары булган автобусларны эксплуатацияләүне тыярга; БДС, икътисад объектларының һәм функциональ ярдәмче системаларның диспетчерлык хезмәтләренә җирле үзидарә органнарына көндәлек оператив фаразны вакытында җиткерүне тәэмин итәргә, шулай ук гадәттән тыш хәлләр килеп чыгу куркынычын киметү һәм аларның нәтиҗәләрен киметү буенча превентив чаралар комплексының үтәлешен тикшереп торуны оештырырга.
Җәлил шәһәр тибындагы поселогы Мәдәният сараенда Ватанны саклаучылар елы ябылу, Ватан Геройлары көне һәм Россия Федерациясе Конституциясе көне уңаеннан зур вакыйга булды.
Тантана кысаларында үзенчәлекле вакыйга - илебезнең яшь гражданнарына беренче паспортлар тапшыру булды. Олы тормышка гражданлык җитлеккәнлеген һәм яңа хокукый бурычлар алуны гәүдәләндерүче бу мөһим адым кичнең үзәк мизгеле булды.
Яшьләрне әлеге истәлекле вакыйга белән Җәлил поселогы Кәримов Р.А., аларга бөек илнең лаеклы гражданнары булуларын теләп котлады.
Кунаклар һәм поселокта яшәүчеләр өчен бәйрәм концерты әзерләнгән иде, анда үзешчән сәнгать коллективлары һәм яшь артистлар катнашты. Аларның чыгышлары Ватан өчен горурлык белән тулы бу тантаналы кичнең якты һәм рухи бизәге булды.
МБГББУ "Җәлил гимназиясе" ндә эшмәкәрлек күнекмәләрен үстерүдән һәм мәктәпкә ярдәм итүдән тыш, "Хәзинә остаханәсе" үзенең бик мөһим миссиясен үтәвен дәвам итә.